اصفهان منهای ۲۰؛ از یک پویش مردمی تا ذخیره سالانه بالغ بر ۲۰ میلیون مترمکعب آب
خشکسالیهای پیدرپی، کاهش شدید جریان زایندهرود و افت چشمگیر منابع آب زیرزمینی، اصفهان را در دهه اخیر با یکی از حادترین بحرانهای آبی کشور مواجه کرده است. با این حال، در آستانهی تابستان ۱۴۰۵، تلفیق «فرهنگسازی مردمی» با «بستههای عملیاتی تشویقی» نویدبخش کاهش فشار بر شبکهی تأمین آب است. پویش «اصفهان منهای ۲۰» که با شعار «۲۰ لیتر کمتر؛ برای تابآوری بیشتر» از خردادماه امسال آغاز شده، فراتر از یک حرکت فرهنگی، به یک راهبرد عملیاتی برای مدیریت مصرف آب تبدیل شده است.
علیرضا اقتصاد – پایگاه خبری احوال نیوز، به گزارش پایگاه خبری احوال نیوز، به نقل از پایگاه خبری سرمایه ایرانی، نویسنده: رضا اخلاق پور – کارشناس ارشد علوم اقتصادی، شرکت آب و فاضلاب استان اصفهان، متولی خدمترسانی به ۵.۶ میلیون نفر در ۱۰۲ شهر و ۹۸۰ روستای استان است. با این حال، حتی اگر پویش «اصفهان منهای ۲۰» را بر جمعیت شهری متمرکز کنیم که حدود ۲.۷ میلیون نفر از این جمعیت را شامل میشود، نتایج چشمگیری به دست میآید. اگر هر شهروند اصفهانی روزانه تنها ۲۰ لیتر از مصارف غیرضروری خود بکاهد، ذخیرهسازی روزانه به ۵۴ میلیون لیتر میرسد. به عبارت سادهتر، این رقم در طول تابستان به بیش از ۶.۵ میلیون مترمکعب و در صورت تداوم سالانه به نزدیک ۲۰ میلیون مترمکعب میرسد؛ یعنی معادل حجم یک سد کوچک اما راهبردی برای استان.
هر درجه گرما، ۵ درصد مصرف بیشتر
آیا میدانستید هر یک درجه افزایش دما از ۳۷ درجه، یعنی ۵ درصد افزایش مصرف آب؟ این هشداری است که ناصر اکبری، مدیرعامل آبفای اصفهان، در گفتگویی به مناسبت هفته صرفهجویی در مصرف آب به آن اشاره کرده است. به گفته وی، هر یک درجه افزایش دما از ۳۷ درجه، به معنای ۵ درصد افزایش مصرف و فشار مضاعف بر شبکه است.
این واقعیت، اهمیت پویشهای پیشگیرانه را دوچندان میکند؛ چراکه در شرایط اوج مصرف، شبکه تأمین آب با حداکثر ظرفیت خود کار میکند و هر گونه بیبرنامگی میتواند به افت فشار و قطعی آب منجر شود.
از تشویق تا زیرساخت؛ بسته عملیاتی آبفا
اما پویش «اصفهان منهای ۲۰» تنها به شعار و فرهنگسازی ختم نشده؛ بلکه با بستهای جامع از اقدامات حمایتی و زیرساختی همراه شده است. ناصر اکبری، مدیرعامل آبفای اصفهان، در نشست خبری به مناسبت هفته صرفهجویی در مصرف آب، از برخی اقدامات عملیاتی این شرکت در سال ۱۴۰۵ پرده برداشت:
۱. بازتعریف الگوی مصرف (مکانیزم تشویق و تنبیه)
اکبری در این نشست از بازتعریف الگوی مصرف بر اساس شرایط اقلیمی خبر داد و گفت: «برای مناطق خنکتر غرب استان ۱۱ مترمکعب و برای مناطق گرمتر شرق استان ۱۴ مترمکعب در ماه تعیین شده است.» مصرف بیش از الگو مشمول جریمه و مدیریت مصرف مشمول تخفیفهای ویژه خواهد شد.
۲.تخفیفهای پلکانی آببها (محوریت تشویق)
بر اساس اعلام شرکت آبفای استان، مشترکانی که مصرفشان زیر الگو باشد و در فصل گرم سال نسبت به مدت مشابه سال قبل ۲۰ درصد صرفهجویی کنند، ۲۰ درصد تخفیف دریافت میکنند و این تخفیف برای کسانی که مصرف خود را ۳۰ درصد کاهش دهند، به ۳۰ درصد افزایش مییابد. این سیاست تشویقی، علاوه بر تأثیر مستقیم بر قبض آب مشترکان، پیامدهای کلان اقتصادی نیز دارد؛ کاهش مصرف آب به معنای کاهش هزینههای تأمین، تصفیه و پمپاژ است که میتواند به کاهش هزینههای جاری شرکت آبفا و در نهایت، کنترل نرخ آببها برای همه شهروندان منجر شود.
۳. سامانههای هوشمند پایش و مدیریت شبکه
اکبری در این نشست، بهکارگیری سامانههای هوشمند پایش و مدیریت شبکه را یکی از راهبردهای اصلی شرکت برای مدیریت دقیق مصرف آب دانست. این اقدام، امکان پایش لحظهای و کنترل هوشمندانه شبکه را فراهم میکند و زمینهساز اجرای دقیقتر سیاست تشویق و تنبیه خواهد بود. در بلندمدت، توسعه این سامانهها میتواند به یکی از پیشرانهای کاهش هدررفت آب در استان تبدیل شود.
۴. تامین دیزل ژنراتور برای مقابله با قطعی برق
یکی از چالشهای جدی تأمین آب پایدار در سالهای اخیر، قطعیهای برق است. برای رفع این چالش، شرکت آبفای استان اصفهان اقدام به خرید تعدادی دیزل ژنراتور و افزایش ۵۰ درصدی ظرفیت برق اضطراری کرده است. این اقدام در جهت افزایش تابآوری شبکه در شرایط قطعی برق انجام شده و هرچند در ظاهر هزینهبر است، اما در مقابل خسارتهای ناشی از قطعی آب و بحرانهای احتمالی، اقتصادیترین راهکار محسوب میشود.
ضرورت تداوم پویش در طول سال
پویش «اصفهان منهای ۲۰» که به تازگی و همزمان با هفته صرفهجویی در مصرف آب آغاز شده، میتواند به تجربهای موفق در مدیریت مصرف آب تبدیل شود؛ پویشی که نشان میدهد نیاز نیست بحران آب را تنها با سرمایهگذاریهای زیرساختی مدیریت کرد؛ بلکه تغییر رفتار مصرفی و مشارکت مردمی، ارزانترین و پایدارترین راهکار است. با این حال، برای تداوم این موفقیت، دو موضوع اساسی وجود دارد:
۱. استمرار پویش در فصول غیرگرم سال تا فرهنگ صرفهجویی به یک عادت همیشگی تبدیل شود.
۲. هماهنگی با سایر سیاستهای کلان آب کشور از جمله کاهش هدررفت شبکه (که به گفته مدیرعامل آبفای استان، اصفهان رتبه نخست کشوری را در این حوزه دارد، اما همچنان نیازمند توجه است) و بازنگری در الگوی مصرف بخش کشاورزی به عنوان مصرفکننده عمده منابع آبی.
اگر این دو شرط محقق شود، «اصفهان منهای ۲۰» نه فقط یک راهکار فصلی، بلکه گامی پایدار در مسیر مدیریت بهینه منابع آبی در شرایط تغییر اقلیم خواهد بود؛ چراکه ارزش اقتصادی هر لیتر آب صرفهجوییشده، بسیار فراتر از رقم قبض آب است؛ این یک سرمایه ملی است که میتواند چرخ صنعت، کشاورزی و زندگی شهری را در سالهای آینده به حرکت درآورد.
انتهای پیام/*
