بررسی علمی آلودگی میکروپلاستیکی در تالاب خشکشده گاوخونی در ترجمان دانش
بررسی علمی آلودگی میکروپلاستیکی در تالاب خشکشده گاوخونی، در نشست پژوهشی آذرماه
به گزارش خبرنگار پایگاه خبری احوال نیوز،
در نشست خبری پژوهشگران دانشکده بهداشت، نتایج نگرانکنندهای از بررسی آلودگی میکروپلاستیکی در تالاب خشکشده گاوخونی ارائه شد؛ نتایجی که زنگ خطر جدی برای سلامت عمومی و محیط زیست را به صدا درآورده است.
دکتر ابراهیمپور، پژوهشگر اصلی این طرح، با اشاره به اجرای یک مطالعه میدانی گسترده در سال گذشته، اعلام کرد: در این پروژه، ۵۰ نمونه از رسوبات سطحی تالاب گاوخونی بر اساس الگوی مشخصی برداشت و در آزمایشگاه مورد آنالیز قرار گرفت. نتایج بهدستآمده نشان داد که در زون یک تالاب، تا ۶۳ هزار ذره میکروپلاستیکی در هر کیلوگرم خاک شناسایی شده است؛ عددی که بهگفته وی، در مقایسه با بسیاری از تالابهای آلوده جهان نیز بیسابقه و نگرانکننده است.
بر اساس این مطالعه، میانگین آلودگی در زون یک حدود ۴۳ هزار، در زون دو حدود ۲۲ هزار و در زون سه حدود ۱۱ هزار ذره میکروپلاستیکی در هر کیلوگرم خاک گزارش شده است. این ذرات عمدتاً از انواع مختلف پلاستیکها نظیر پلیاتیلن، پلیپروپیلن، پلیاستایرن، PVC و PET تشکیل شدهاند؛ موادی که اثرات مخرب آنها بر سلامت انسان از جمله اختلالات هورمونی، التهابات گوارشی، آسیب به سیستم ایمنی و حتی پتانسیل سرطانزایی در مطالعات متعدد بینالمللی به اثبات رسیده است.
دکتر ابراهیمپور همچنین هشدار داد: این ذرات نهتنها خود سمی هستند، بلکه بهعنوان بستر جذب آلایندههای ثانویه مانند فلزات سنگین و عوامل پاتوژن نیز عمل میکنند. با توجه به مجاورت تالاب با مناطق مسکونی و وسعت بالای آن، خطر انتقال این ذرات از طریق گرد و غبار به شهرهایی چون ورزنه، اصفهان و حتی استانهای همجوار کاملاً جدی است.
وی با اشاره به دشواریهای نمونهبرداری در منطقهای کاملاً خشک، فاقد پوشش ارتباطی و با شرایط سخت اقلیمی، از تلاش تیم پژوهشی برای ثبت دقیق دادهها قدردانی کرد.
در ادامه، دکتر مصطفوی، از مسئولان پژوهشی دانشکده، با تأکید بر وظیفه دانشگاه در ارائه شواهد علمی به مسئولان، خواستار اقدام فوری برای جلوگیری از بهرهبرداری از نمک آلوده استخراجشده از بستر تالاب شد. وی گفت: در حالیکه احیای زایندهرود و گاوخونی نیازمند برنامهریزی بلندمدت است، اما توقف بهرهبرداری از نمک آلوده، اقدامی فوری و حیاتی برای حفظ سلامت مردم است که باید در اولویت قرار گیرد.
در پایان نشست، حاضران بر لزوم پیگیری این موضوع از طریق مجاری رسمی دانشگاه و استانداری تأکید کردند و خواستار ورود جدی رسانهها برای اطلاعرسانی عمومی و مطالبهگری اجتماعی در این زمینه شدند.
در نشست خبری برگزارشده در دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، از نخستین اپلیکیشن آموزشی ساختارمند و علمی ویژه والدین کودکان مبتلا به اختلال نقص توجه/بیشفعالی (ADHD) رونمایی شد. این اپلیکیشن که حاصل تلاش پژوهشگران حوزه آموزش سلامت و روانشناسی است، با هدف ارتقای مهارتهای فرزندپروری، بهبود ارتباط والد-کودک، و کاهش پیامدهای رفتاری و تحصیلی این اختلال طراحی شده است.
دکتر حسینیا، پژوهشگر اصلی این طرح، با اشاره به خلأ موجود در حوزه آموزش والدین در کشور، اظهار داشت: متأسفانه تاکنون هیچ اپلیکیشن جامع، علمی و متناسب با فرهنگ ایرانی برای آموزش والدین این گروه از کودکان در دسترس نبوده است. نمونههای موجود یا فاقد پشتوانه علمی هستند یا صرفاً به ابزارهای سنجش محدود میشوند. اپلیکیشن طراحیشده در این پروژه، با بهرهگیری از منابع معتبر جهانی و همکاری متخصصان داخلی، توانسته است این خلأ را بهصورت هدفمند پوشش دهد. این اپلیکیشن در دو نسخه اندروید و iOS طراحی شده و شامل: ۸۲ فیلم، ۵۰ پادکست، ۱۰ سناریوی نمایشی، بازیهای تمرکزی، و محتوای ترجمهشده از منابع معتبر بینالمللی نظیر WHO،CDC و APA است. همچنین امکاناتی نظیر پرسشنامه استاندارد CSR-4، خودآزماییهای تعاملی، تنظیمات شخصیسازیشده، و قابلیت ارتباط مستقیم با متخصصان در آن گنجانده شده است.
در بخش دیگری از این نشست، دکتر حسینیا با تأکید بر نقش حیاتی آموزش والدین در پیشگیری از آسیبهای روانی و اجتماعی کودکان بیشفعال، افزود: این اپلیکیشن نه یک محصول تجاری، بلکه یک خدمت ملی است. هدف ما نجات حتی یک کودک از مسیر پرخطر بیتوجهی، افت تحصیلی، طرد اجتماعی و آسیبهای روانی است. اگر این ابزار بتواند مسیر زندگی یک کودک را تغییر دهد، رسالت ما محقق شده است.
وی همچنین پیشنهاد داد که این اپلیکیشن از طریق مکاتبه رسمی با معاونت بهداشتی وزارت بهداشت، بهویژه معاونت سلامت، بهعنوان یک ابزار ملی در نظام سلامت روان کشور به رسمیت شناخته شود. از دیگر پیشنهادهای مطرحشده، اتصال دادههای اپلیکیشن به سامانه سیب بهمنظور یکپارچهسازی خدمات سلامت روان بود.
در پایان نشست، دکتر ابراهیمی نیز با حمایت از این طرح، بر لزوم پیگیری رسمی از سوی دانشگاه و ارائه آن به نهادهای سیاستگذار تأکید کرد و اظهار داشت: این پروژه باید از طریق دانشگاه به استانداری و معاونتهای ذیربط معرفی شود تا زمینه بهرهبرداری گسترده از آن فراهم گردد.
این اپلیکیشن، به همت دانشگاه علوم پزشکی اصفهان طراحی شده و اکنون آماده بهرهبرداری است. امید میرود با حمایت مسئولان، مسیر دسترسی والدین به این ابزار آموزشی هموار گردد و گامی مؤثر در ارتقای سلامت روان کودکان و خانوادهها برداشته شود.
در سومین نشست از سلسله نشستهای آذرماه پژوهش دانشکده بهداشت دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، محبوبه حجتی، دانشجوی دکترای اپیدمیولوژی و پژوهشگر برتر حوزه سلامت مادر و جنین، نتایج یکی از جامعترین مطالعات میدانی کشور در زمینه سقط جنین، مردهزایی و ناهنجاریهای جنینی را ارائه کرد.
این مطالعه با عنوان بررسی اپیدمیولوژیک سقطهای خودبهخودی، مردهزایی و ناهنجاریهای جنینی در زنان ۱۵ تا ۵۵ ساله استان اصفهان در بازه زمانی آبان ۱۴۰۰ تا آذر ۱۴۰۳ اجرا شده و شامل مصاحبه حضوری با بیش از ۳۰۰۰ زن در سنین باروری بوده است.
بر اساس یافتههای این پژوهش، شیوع سقطهای القایی در میان زنان مورد بررسی ۲۰.۸ درصد گزارش شده است. از این میان، ۶۳ درصد سقطها قانونی و ۳۷ درصد غیرقانونی بودهاند. نقص جنین عامل اصلی در بیش از یکسوم سقطهای قانونی و مشکلات جسمی یا روانی مادر از دلایل عمده سقطهای غیرقانونی عنوان شده است.
نگرانکنندهتر آنکه ۷۳ درصد سقطها توسط پزشک متخصص انجام شده و ۱۷.۸ درصد از سقطهای غیرقانونی نیز با توصیه مستقیم پزشک صورت گرفتهاند. همچنین، ۷۱ درصد از این سقطها در منازل انجام شدهاند؛ آماری که به گفته پژوهشگر، زنگ خطری جدی برای سلامت مادران و ضرورت نظارت بر عملکرد حرفهای برخی پزشکان محسوب میشود.
در بخش دیگری از این مطالعه، شیوع سقطهای خودبهخودی (پیش از هفته بیستم بارداری) ۱۹ درصد گزارش شده است؛ بهعبارتی، از هر پنج زن باردار، یک نفر تجربه سقط خودبهخودی داشته است. سن بالای مادر، مصرف غذاهای کنسروی و فستفود، آلودگی هوا، استرس، چاقی و تعدد بارداریها از جمله عوامل خطر شناساییشده در این بخش بودند.
مطالعه نشان داد که ۷۶ درصد از زنان دارای تجربه سقط القایی، وضعیت اقتصادی-اجتماعی پایین داشتهاند. همچنین، در میان سقطهای غیرقانونی، ۱۳ درصد به دلیل مشکلات مالی و ۲۴ درصد به دلیل نخواستن فرزند رخ دادهاند. این یافتهها، به گفته پژوهشگر، نشاندهنده پیوند مستقیم میان شرایط اجتماعی و بروز پیامدهای پرخطر بارداری است.
حجتی با اشاره به کاهش نرخ باروری در استان اصفهان و عبور آن از سطح جایگزینی، بر لزوم توجه فوری سیاستگذاران به ابعاد مغفولمانده سلامت باروری تأکید کرد. وی افزود: سقط، مردهزایی و ناهنجاریهای جنینی نهتنها پیامدهای پزشکی، بلکه بازتابی از شکافهای اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی هستند که نیازمند مداخلات چندسطحی و سیاستگذاریهای مبتنی بر شواهد علمیاند.
لازم به ذکر است به گزارش خبرنگار پایگاه خبری احوال نیوز، این نشست با استقبال اساتید و پژوهشگران حوزه سلامت مواجه شد و بر اهمیت استمرار مطالعات میدانی و تحلیلهای اپیدمیولوژیک در حوزه سلامت مادر و کودک تأکید شد.
انتهای پیام/*
